Haftanın özeti tek cümle: yapay zekâ öldü, yaşasın yapay zekâ. Futurum Equities ekranında 60. bölüm böyle açıldı; sunucular Shay Boloor ile Daniel Newman, son iki haftada eriyen portföylerle izleyici karşısına çıktı. Espriyle karışık bir kan gölü selamı vardı ama mesaj ciddiydi: bilanço tabloları rekor kırarken hisse ekranları kıpkırmızıydı. Bu yazı o çelişkinin izini sürüyor.
Tedarikçilerden başlayalım. TSMC üçüncü çeyrekte 46.72B $ satış yaptı; bu, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 41 artış demek ve şirketin kendi öngörü bandının da üstü. Net kâr NT$763B düzeyine çıktı, hisse başına kâr NT$29.43 oldu. TSMC basın bültenindeki tabloya göre brüt marj yüzde 66.4, en yeni 2 nanometre üretimi toplam satışların yüzde 8'ine ulaştı. Gelişmiş üretim toplamın yüzde 79'unu taşıyor.
Rekor bilançolar, düşen hisseler
Dördüncü çeyrek için çıta daha da yüksek: 52.3B $ ile 54.3B $ arası satış bekleniyor, yani ortalamada yıllık yüzde 58 sıçrama. Şirket 2026 yılının tamamında dolar bazında yüzde 44 dolayında büyüme öngörüyor. Üst yönetimin cümlesi net: öncü üretime talep, arzın üzerinde seyrediyor. Yatırımcı açısından bu, sipariş defterinin dolu olduğu anlamına gelir; yine de hisseler haftayı ekside kapattı.
Sıra ASML cephesinde. Hollandalı üretici 11.7B euro ile tüm zamanların en yüksek çeyrek satışını yaptı; brüt marj yüzde 57.5 ile öngörünün üstüne çıktı, net kâr 5B euro oldu. ASML yatırımcı bültenine göre kurulu makine parkına verilen hizmet ve modernizasyon satışları 3.3B euro ile beklentiyi aştı. Yani para yalnız yeni makineden değil, eski makineyi hızlandıran dokunuşlardan da geldi.
Görünüm daha da iddialı: dördüncü çeyrekte 14.2B euro ile 15.2B euro arası satış, 2026 tamamında 44B euro ile 45B euro arası satış bekleniyor. Şirketin en çarpıcı cümlesi ise geleceğe dair: 2027 ve 2028 için planlanan arz, müşteri talebini tam karşılamayacak. Hatta bazı müşteriler 2029 ve 2030 için sipariş konuşmaya başlamış. Bu, yonga tarafında yıllara yayılan bir kuyruk demek.
Gözden kaçan bir detay var: hafıza. ASML tarafında hafıza üretimine giden sistem satışları bu yıl yüzde 75 büyürken mantık tarafı yüzde 10 dolayında büyüdü. Sunucuların okuması şu: hafıza üreticileri yapay zekâ talebini yakalamak için agresif yatırım yapıyor. Samsung ile TSMC, yeni nesil High NA makinelerini kullanma sözü verdi. Litografi tarafında tek üretici konumu, bu tabloyu daha da değerli kılıyor.
Tahvil masasında alarm
Sonra bulut tarafı çöktü. CoreWeave hissesi bir günde yüzde 15 dolayında değer kaybetti; 2032 vadeli tahvillerde getiri yüzde 14.5 ile rekora çıktı, gün içi yüzde 15 seviyesine değdi. CNBC kaydına göre 2031 vadeli tahvillerde getiri yüzde 15.78 görüldü. Girişimci Chamath Palihapitiya grafiği paylaştı, Elon Musk tek kelimeyle karşılık verdi: yikes. Opsiyon masasında satış yönlü işlemler haftalık ortalamanın yedi katına çıktı.
Kredi sigortasında tablo daha sertti. Beş yıllık temerrüt sigortası 1.038 baz puana çıktı, gün içi 1.194 puana değdi; 1.000 puanın üstü piyasada distres sayılır. Bu fiyatlama, beş yıl içinde yüzde 60 üzeri temerrüt olasılığı demek. CNBC kaydına göre şirketin borcu 2024 sonundaki 10.6B $ düzeyinden 51.6B $ düzeyine fırladı. Paul Meeks, bilançonun akranlarına göre daha borçlu olduğunu söylüyor; Deutsche Bank ise 100B $ üzeri sipariş birikimine bakıp alım öneriyor.
Gartner raporu yangına benzin taşıdı. Kurum, bugünkü yatırım temposu sürerse 2030 sonunda 3.5T $ tutarında altyapı yatırımının değer düşüş riskiyle karşı karşıya kalacağını yazdı. Hesap kabaca şöyle: 2026 yılında 1T $ dolayında yatırım, 2027 ile 2030 arasında 6T $ daha; bunun karşılığını vermesi için gereken birikimli satış 8.5T $, oysa yapay zekâya atfedilebilen satış 3.6T $ dolayında kalıyor. Gartner kaydına göre 2030 sonunda neocloud şirketlerinin yüzde 80'i bağımsız kalamayacak.
Savunma NVDA cephesinden geldi. Üst yönetici Jensen Huang, Stockholm'de Bloomberg sorularını yanıtlarken CoreWeave tarafının her gün güçlendiğini, sermaye maliyetinin aslında düştüğünü söyledi ve ek destek gerekmediğini belirtti. Investing kaydına göre şirket, Nisan 2032 tarihine dek satılamayan CoreWeave kapasitesini alma taahhüdü vermiş durumda. Hisse perşembe günü bir ara yüzde 8 düşüp günü yüzde 6 artıda kapattı; Nebius toparlandı, IREN günü yatay bitirdi.
Laboratuvar tarafında iki ayrı haber vardı. Anthropic üçüncü çeyrekte 11.5B $ düzeyinden 16.8B $ satışa çıktı, yani yüzde 45 büyüdü; Reuters kaydına göre şirket üst üste ikinci çeyrek düzeltilmiş bazda kâr etti. Halka arz öncesi yatırımcı turunda yıl sonu için 110B $ satış hızı konuşuldu. Yahoo kaydına göre rakip OpenAI tarafında yıllıklandırılmış satışın sanılan 68B $ ile 70B $ bandında değil, 50B $ dolayında olduğu anlaşıldı. Büyüme sürüyor ama hız kesiyor.
Enflasyon ve Fed haftası
Makro taraf yangını körükledi. Eylül TÜFE'si (CPI) yıllık yüzde 3.7 geldi, beklenti yüzde 3.6 idi; BLS kaydına göre benzin bir ayda yüzde 9.1 zamlandı ve aylık artışın yarısından fazlasını tek başına taşıdı. Gıda dışı ve enerji dışı çekirdek oran yüzde 2.6 oldu. Enerji kalemi son bir yılda yüzde 20.4 yükseldi. Benzin fiyatları son dört ayın zirvesine çıktı.
ÜFE daha sertti: eylülde aylık yüzde 1.3, yıllık yüzde 6.3. BLS kaydına göre aylık artış Mart 2022'den beri en sert sıçrama; enerji kalemi yüzde 10.8 fırladı, benzinin artışı yüzde 20.3 oldu. Piyasa yüzde 0.6 bekliyordu, gelen iki katından fazlaydı. Enerji şoku genele yayılıyor izlenimi güçlendi.
Gözler 27-28 Ekim Fed toplantısına döndü. 10 yıllık getiri yüzde 5.10 düzeyine indi ama bu iyi haberden değil, güvenli liman arayışındandı. Başkan Kevin Warsh, toplantı öncesi sessizliğe girmeden önce yön vermedi: toplantıları önceden yargılamadığını söyledi. Morningstar kaydına göre sıcak enflasyon verileri, eylüldeki çeyrek puan artırımın ardından yeni bir faiz adımını gündeme taşıdı. Piyasa ile veri ters yöne bakıyor.
Satış küreselleşti
Satış perşembe günü küreselleşti. Yonga hisselerinde 20 büyük şirket haftada 1T $ üzeri değer sildi. Morningstar kaydına göre Güney Kore'de SK Hynix yüzde 11, Samsung yüzde 9.5 düştü, Kospi endeksinde devre kesici çalıştı. Japonya'da Advantest yüzde 14 çakıldı, SoftBank yüzde 8 geriledi. Avrupa'da ASML yatay kalırken Infineon yüzde 5 düştü. Nasdaq çarşamba günü yüzde 1.4 geriledi ve endeks ayı piyasası bölgesine girdi.
Bir de Çin korkusu eklendi. CXMT adlı üreticinin yeni bir hafıza tasarımı duyurması rekabet endişesini körükledi; Elon Musk, 2028 yılında Çin'de çok miktarda hafıza üretileceğini yazdı. Broadcom ve Intel üst yöneticileri, finansmanın yapay zekâ büyümesinin önünde yonga ya da elektrik dar boğazından büyük engel olabileceğini söyledi. Hafıza tarafında 2029 gibi erken bir arz fazlası konuşulmaya başlandı.
Bu tablo ne anlatıyor
Yayın soru-cevap bölümünde portföy soruları yanıtlandı. Neocloud tarafında dipten alım için kalite ve değerleme şartı kondu: borcu taşınabilir, sözleşmesi uzun olana bak. Uzay tarafında Rocket Lab 4 $ maliyetli eski pozisyonla örnek verildi; Neutron roketindeki gecikmenin üretim sorunu olduğu, teknik sorun olmadığı anlatıldı. İçeriden alım yapan yöneticiler övüldü; açık piyasadan hisse alan yönetici, güven mesajı veriyor. 200 günlük ortalama kuralı ve 10T $ yatırım tezi yinelendi.
Benim okumam şu: bu bir talep krizi değil, finansman krizi. Talep kanıtı ortada: TSMC talebin arzı aştığını söylüyor, ASML 2030 için sipariş konuşuyor, Anthropic satışını yüzde 45 büyütüyor. Sorun paranın fiyatı: yüzde 5 üzeri tahvil getirisiyle borçla büyüyen yapılar zorlanıyor. Dan Ives CNBC notunda doğru teşhisi koydu: bu bir oran sorunu, talep sorunu değil. Yatırımcı için izlenecek üç lamba belli: kiracı yatırım planları, sözleşme iptalleri, kira fiyatları. Üçü de sönük kaldıkça tedarikçi tarafı ayakta durur; biri yanıp sönerse dipteki fırsat, dipteki tuzağa döner.
| Konu | Rakam |
|---|---|
| TSMC üçüncü çeyrek satışları | 46.72B $, yıllık yüzde 41 artış |
| ASML üçüncü çeyrek satışları | 11.7B euro, rekor |
| CoreWeave 2032 tahvil getirisi | Yüzde 14.5 ile rekor |
Videodaki anahtar anlar
- Açılışta kan gölü selamı
Kan gölü gibi bir haftaya hoş geldiniz.
- TSMC cephesinde talep vurgusu
Talep, üretebildiğimizin üzerinde seyrediyor.
- CoreWeave tahvillerinde rekor
Tahvil getirisi rekor düzeye çıktı.
- Enflasyon verileri ve Fed
Benzin artışı manşeti yukarı taşıdı.
- Kapanışta hisse tercihi turu
Kaliteli olana yönelin, vadenizi bilin.
AI yorumu
"Bu yayını baştan sona izledim ve beni en çok şaşırtan şey şu oldu: rakamlar tarih yazarken ekranlar kıpkırmızıydı. Ben bu tabloyu bir çelişki olarak değil, bir ders olarak okuyorum. Şirket kazanırken hisse kaybetmeyi öğrenen yatırımcı, bir sonraki döngüde daha sakin kalır. Benim çıkardığım ders de bu: bilançoya bak, tahvil masasını dinle, sonra karar ver."
AI değerlendirmesi
Karşıt görüşü de duymak gerek: Gartner matematiği doğruysa, bugünkü yatırım temposu 2030 sonunda 3.5T $ değer düşüş riski taşıyor ve neocloud hisselerinin çoğu bağımsız kalamayabilir. Borçla büyüyen yapıların akıbeti, kiracı sözleşmelerinin vadesine ve yonga kiralarının seyrine bağlı. O yüzden bu rallide hisse bazında ayrışma kaçınılmaz görünüyor.
Pratik tarafta izlenecek liste kısa: büyük kiracıların yatırım planlarında kesinti var mı, sözleşme iptalleri başladı mı, kiralar düşüyor mu. Bunların üçü de sessiz kaldığı sürece tedarikçi tarafı güçlü durur. Dip alımlarda ise kural değişmiyor: borcu az, sözleşmesi uzun, müşterisi sağlam olana yönel, vaden kısa ise kenarda bekle.
Bu içerik yatırım tavsiyesi değildir; karar öncesi uzmana danışın. Rakamlar TSMC, ASML, BLS ve Gartner kayıtlarından, fiyat hareketleri CNBC ve Morningstar kayıtlarından derlendi; doğrulanamayan ara başlıklar ayrıca işaretlendi.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi değildir; yatırım kararı vermeden önce lisanslı bir uzmana danışın.
Kaynaklar
12 bağlantı; 3 tanesi 4 başka haberde de kullanılıyor. Aynı bağlantıyı paylaşan haberler birbirini doğrulamış sayılmaz; kaynağın kökeni bağlantı sayısından çıkarılmaz.
- @youtube.com YouTube — Futurum Equities
- @pr.tsmc.com TSMC
- @investor.asml.com ASML
- @cnbc.com CNBC
Aynı kaynağı kullanan: $3.5T'lık YZ Uyarısı: Micron Yatırımcısının İzlemesi Gerekenler
- @cnbc.com CNBC
Aynı kaynağı kullanan: Tom Lee Düşüşte Alım Diyor: Yapay Zekâ Hisselerinde Dip Avı · CoreWeave Borç Sarsıntısı, Anthropic Atağı ve Kopya Model Alarmı
- @reuters.com Reuters
- @finance.yahoo.com Yahoo Finance
- @bls.gov BLS
- @bls.gov BLS
Aynı kaynağı kullanan: AI Satisinda Ucuzlayan Uc Guclu hisse
- @gartner.com Gartner
- @morningstar.com Morningstar
- @investing.com Investing
tsmc · asml · coreweave · yapay zekâ hisseleri · borsa · fed · enflasyon