Enflasyon Kötü Sürpriz Yapar mı? CPI Haftası, Astra Rallisi ve Donanım Bahsi

Bir haftalık aradan sonra piyasaya dönen Özkent, cuma seansını özetleyerek açılıyor: S&P 500 yüzde 0,38, Nasdaq yüzde 0,29, Dow yüzde 0,51 geriledi; 10 yıllık tahvilde yaklaşık 1 baz puan, 2 yıllıkta 3 baz puan yükseliş görüldü. Dolar hafif geri çekilirken korku endeksi sakin kaldı; Brent yeniden yukarı döndü, altın biraz geriledi, Bitcoin 81 bin dolara uzanıp hafta sonunu 79 bin 895 civarında güçlü eğilimle kapattı. 10 yıllık reel faizin yüzde 2,43 düzeyinde kalması, ona göre enflasyon üzerindeki baskının sürdüğünü gösteriyor.

Haftanın ana hikayesi yer değiştirmiş veri takvimi: üretici fiyatları perşembe, tüketici fiyatları cuma açıklanacak; piyasaların kilitlendiği veri cuma günkü TÜFE, daha da kritik olanı enerji arındırılmış çekirdek TÜFE. Özkent hafta sonu üç yapay zeka modeline aynı soruyu sorduğunu anlatıyor ve üçünden de benzer tablo çıktığını söylüyor: ağustos pompa artışı yüzünden manşette belirgin sıçrama, çekirdekte ise makul seyir. Kendi aktardığı model tahminleri manşette aylık yüzde 0,40 (Astra) ve yüzde 0,25 (Fable 5.1) düzeyinde, temmuzdaki yüzde 0,10 seviyesinin belirgin üstünde; çekirdekte aylık yüzde 0,20-0,27 bandı yıllık yüzde 2,40-2,50 aralığına işaret ediyor.

Ekonomist tahminlerinin de benzer bantta gezindiğini belirten Özkent, kendi enflasyon tahminciliğini artık gevşettiğini söylüyor; gerekçesi TÜFE tarafında olumsuz sürpriz beklememesi. Ona göre cuma günü veri bu bantta gelirse seans sakin geçer, ancak cumaya kadar daha yol var ve tablo değişebilir. Makro iklimi ılımlı diye tanımlıyor: büyüme sürüyor, enflasyon yüksek ama ürkütücü değil, MOVE gibi kredi göstergelerinde ciddi stres yok. Opsiyon tarafı hafif olumlu ama kırılgan; teknik genişlikte cuma günü hafif daralma olsa da kendi skoru 100 üzerinden 66, S&P 500 ve QQQ ortalamaların üstünde, SMH ise 50 günlük ortalamanın hemen altında ve yukarı kırılım izleniyor.

Piyasayı cuma günü asıl sarsan veri istihdamdı: yaklaşık 50-53 binlik beklentiye karşı 162 bin yeni istihdam açıklandı. Özkent detayda mevsimsellik vurguluyor; artışın konaklama-yeme içme ile ağustosta yoğunlaşan öğretmen atamalarından geldiğini, eylülde etkisinin sönümleneceğini savunuyor. Tahvil piyasasının da veriyi aynı sükunetle karşıladığını, en büyük tahvil ETF'sinin günü hafif artıda kapattığını ve Fed indirim beklentisinin rafa kalkmadığını ekliyor.

Cuma hareketinin ikinci motoru Astra oldu: OpenAI'nin yeni modelini bizzat deneyen Özkent, hız ve günlük kullanımda Claude'un güncel Fable sürümünün önüne koyduğunu, özellikle Türkçe üretimde fark gördüğünü anlatıyor. Jensen Huang'ın Astra için dile getirdiği genel yapay zeka söylemine mesafeli yaklaşıyor; ölçütlerin muğlak olduğunu hatırlatıp kodlama ve bilgisayarı-tarayıcıyı kullanma becerilerindeki sıçramanın yine de tartışmasız olduğunu vurguluyor. Bu dalga cuma günü Nvidia ve Micron gibi çip ve bellek hisseleriyle optik gibi alt katmanları yukarı taşıdı; SMH'nin ortalamayı aşma denemesi de buradan beslendi.

İstihdam verisinin açtığı parantezde gençlere ayrı bir not düşüyor: işsizliğin beyaz yakada yoğunlaştığını, ortalama beyaz yaka için tablonun zorlaştığını, diplomasız ve mesleki işlerde talebin daha diri kaldığını savunuyor. Seçkin okulların parlak mezunlarını ayrı tutuyor; geri kalan ortalama ofis işlerinde yapay zekanın baskısını yapay yaka-beyaz yaka değişimi diye özetliyor.

Makro-politika cephesinde Trump'ın Fed'e yönelik tarife çıkışını anlamsız buluyor ve piyasanın da bu söylemi ciddiye almadığını söylüyor; asıl reel baskıyı deniz tarafındaki gerilimde görüyor. ABD'nin İran tankerlerine müdahalesi, Hürmüz'den geçişin sürmesine rağmen fiyatları yukarı itti; Venezuela üret artışı ve OPEC arzına karşın darboğazın ham petrolde değil pompada olduğunu savunuyor. Körfez'de rafineri kapasite kaybı ile Ukrayna'nın Rus rafineri, lojistik ve terminallerine drone saldırıları sonucu 2026'da işlenebilen ham petrolün düştüğünü, bunun dünya genelinde pompa fiyatlarını tetiklediğini anlatıyor.

Emtia tarafına bu gözle bakınca tabloyu süper döngü olasılığıyla okuyor: bir yanda yapay zekanın körüklediği gümüş ve bakır talebi, diğer yanda petrol ve buğdayda savaş kaynaklı arz daralması. İran'da benzin kuyrukları ve sulandırılmış yakıt iddiaları, Rusya'da rafineri yangını sonrası artan iç fiyatlar ve depo-lojistik vurulması yüzünden aksayan buğday ihracatı örnekleri bu teze giriyor. Türkiye-Yunanistan pompa karşılaştırmasıyla sübvansiyon notu düşüyor; önümüzdeki dönemin emtia yatırımcısı için kötü geçmeyebileceğini düşünüyor.

Borsada Pusulası hep şirket karlılığı: üçüncü ve dördüncü çeyrek için yüzde 23,6 ve yüzde 27,9 kâr büyüme beklentileri, ikinci çeyrekte yatırım değer artışları arındırıldığında bile yaklaşık yüzde 25 büyüme, S&P 500 şirketlerinin yüzde 85,9'unda kâr ve yüzde 88,3'ünde ciro beklentilerinin Wall Street çizgisinin üstüne çekilmesi. Bu yüzden endeksin ileriye dönük 19,2 fiyat-kazanç ve 0,75 PEG ile pahalı değil ucuz göründüğünü, eylüldeki seçim öncesi baskının geçici satış yarattığını savunuyor; Muhteşem 7 pahalı dursa da genelin hikayesinin sağlam olduğunu düşünüyor.

Bu karlılık zemininde donanım-yazılım ayrışması netleşiyor: Dell gibi paketleme ve veri merkezi tarafı güçlü bilanço getirirken MongoDB gibi yazılım-veritabanı tarafı sert düştü. Artan token harcamalarının veri merkezi, GPU-CPU-soğutma satıcılarına yaradığını, yazılım bütçelerinden pay aldığını savunuyor ve bu haftaki ikili teste bu gözle bakıyor: donanım vekili Oracle'da pozisyonu var, yapay zeka rekabeti gördüğü Adobe'da yok. Token harcaması sürdükçe donanım tarafında kalmaya devam edeceğini söylüyor.

Kapanışta ajanda yoğun: ekimde beklenen yaklaşık 2 trilyon dolarlık Anthropic halka arzı öncesi Morgan Stanley-Goldman öncülüğünde övgü dalgası bekliyor, Astra zamanlamasını bu yarışın parçası görüyor ve halka arza yatırım için değil izahname veri akışı için baktığını söylüyor. S&P 500'e giren Bloom Energy pozisyonu kısa vadede olumlu okunurken S&P 100'den çıkan Nike'ın zirveden yüzde 70 düşüşünü çevrimiçi odaklanma, raf kaybı ve tarz kaybıyla açıklıyor. Austin'de 40-50 araçla çalışan Tesla robotaksinin perşembe rallisini cuma günü direksiyonsuz-pedalsız öz denetim soruşturmasıyla geri vermesini geçici görüyor; 65 yaş üstü servet ve estetik-yaşlanmama alanını incelemeye devam ediyor.